Ngày xưa ở trên cung điện nhà trời có một người đàn bà nấu ăn rất khéo tay.
Bà chế những món bánh trái tuyệt phẩm, làm những thức ăn ngon đến nỗi chỉ
nếm qua một miếng là không thể nào quên được. Cho nên Ngọc Hoàng thượng
đế cho bà chuyên trông nom công việc nấu ăn cho mình ở Thiên trù. Nhưng bà
lại hay ăn vụng và tham lam. Lệ nhà trời những người hầu hạ đều có thức ăn
riêng, nhất thiết không được đụng chạm đến ngự thiện, dù là Ngọc Hoàng ăn
thừa cũng vậy. Nhưng luật lệ đó không ngăn được những người đang sẵn thèm
khát. Người đàn bà vẫn tìm đủ mọi cách để làm cho kho thức ăn của nhà Trời
hao hụt.
Tuy đã quá tuổi xuân, bà ta lại yêu một lão vốn chăn ngựa cho thiên đình. Đời
sống của những người chăn ngựa thì ở cõi trời cũng như cõi đất đều cực khổ
không kém gì nhau. Ông ta thích rượu và từ khi gặp người đàn bà này lại thèm
ăn ngon. Bà ta say mê ông tưởng trên đời không còn gì hơn được. Mỗi lúc thấy
người đàn ông đó thèm thức ăn, đồ uống của nhà Trời, bà ta không ngại ngần gì
cả. Đã nhiều phen bà lấy cắp rượu thịt trong Thiên trù giấu đưa ra cho ông. Và
cũng nhiều phen bà dắt ông lẻn vào kho rượu, mặc sức cho ông bí tỷ.
Một hôm, Ngọc Hoàng thượng đế mở tiệc đãi quần thần. Bà và các bạn nấu
bếp khác làm việc tíu tít. Chỉ vào chập tối, các món ăn đã phải làm đầy đủ. Rồi
khi ánh nguyệt của đêm rằm sáng lòa là mọi người bắt đầu vào tiệc.
Nhưng giữa lúc cỗ đang bày lên mâm thì từ đằng xa, bà đã nghe tiếng lão chăn
ngựa hát. Bà biết ông tìm mình. Bà lật đật ra đón và đưa giấu ông ta vào phía
góc chạn. Bà đưa cho ông mấy chén rượu, thứ rượu ngon nhất của thiên tào rồi
trở ra làm nốt mẻ bánh hạnh nhân.
Người đàn ông đó mới đi tắm ngựa ở bến sông về. Bưng lấy bát cơm hẩm, ông
sực nhớ đến rượu thịt bây giờ chắc đang ê hề ở Thiên trù, nên vội lẻn đến đây.
Trong bóng tối, ông nuốt ực mấy chén rượu lấy làm khoái. Chén rượu quả ngon
tuyệt, hơi men bốc lên làm ông choáng váng. Ông bỗng thèm một thức gì để đưa
cay. Trong bóng tối trên giá mâm đặt ở gần đó, có biết bao là mỹ vị mùi thơm
phưng phức. Đang đói sẵn, ông giở lồng bàn sờ soạng bốc lấy bốc để…
Khi những người lính hầu vô tình bưng mâm ngự thiện ra thì bát nào bát ấy
đều như đã có người nào nếm trước. Ngọc Hoàng thượng đế vừa trông thấy
không ngăn được cơn thịnh nộ. Tiếng quát tháo của Ngọc Hoàng dữ dội làm cho
mọi người sợ hãi. Bữa tiệc vì thế mất vui. Người đàn bà nấu bếp cúi đầu nhận
tội. Và sau đó thì cả hai người cùng bị đày xuống trần làm chổi để phải làm việc
luôn tay không nghỉ và tìm thức ăn trong những rác rưởi dơ bẩn của trần gian.
Đó là tội nặng nhất ở thiên đình.
Lâu về sau, thấy phạm nhân bày tỏ nông nỗi là phải làm khổ sai ngày này qua
tháng khác không lúc nào ngơi tay, Ngọc Hoàng thương tình ra lệnh cho họ
được nghỉ ba ngày trong một năm. Ba ngày đó là ba ngày Tết nguyên đán. Bởi
vậy đời sau trong dịp Tết nguyên đán, người ta có tục lệ kiêng không quét nhà.
Người Việt-nam chúng ta có câu đố về cái chổi “Trong nhà có một bà hay la
liếm” mô tả thần tình động tác quét nhà nhưng trong đó chắc có ngụ ý nhắc lại
sự tích của cái chổi. [1]
Theo lời kể của người Hà- tĩnh. ↩︎